شاخص بورس همچنان قرمزپوش است/ افت نرخ سهام فرصت ویژه سرمایهگذاری بلندمدت است؟
به گزارش ایران ماین، بازار سرمایه پس از یک دوره صعودی و عبور شاخص کل از مرز پنج میلیون واحد، وارد فاز اصلاحی سنگینی شده است؛ اصلاحی که در روزهای اخیر با بالا رفتن حجم فروش، خروج پول حقیقی و شکسته شدن پشتیبانیهای مهم تکنیکالی همراه شده و دلواپسی سهامداران راجع به ادامه مسیر بورس را بالا رفتن داده است.
بررسی روند خرید و فروش هفته گذشته نشان میدهد شاخص کل بورس تهران از محدوده پنج میلیون و ۱۸۲ هزار واحد وارد مسیر نزولی شد و طی چند روز معاملاتی بخش قابل توجهی از رشدهای اخیر خود را پس گرفت. در این مدت، پشتیبانیهای مهم یکی پس از دیگری از دست رفت و اکنون نگاه فعالان بازار به محدودههای حمایتی جدید دوخته شده است.
شاخص کل بورس در آغاز هفته گذشته، یعنی شنبه ۲۰ تیرماه، در لایه پنج میلیون و ۱۸۲ هزار و ۶۲۱ واحد قرار داشت، ولی حجم فروش در همان روز باعث شد نماگر اصلی بازار با افت ۱۰۴ هزار و ۲۳۵ واحدی، معادل ۱.۹۷ درصد نزول، مواجه شود.
روند نزولی در خرید و فروش روزهای بعد نیز ادامه یافت. یکشنبه ۲۱ تیرماه یکی از سنگینترین افتهای اخیر رقم خورد و شاخص کل با نزول ۱۲۶ هزار و ۹۶۳ واحدی، ۲.۴۵ درصد افت کرد و به کانال پنج میلیون و ۵۵ هزار واحد رسید.
در ادامه، بازار نتوانست از این محدوده دفاع کند و دوشنبه ۲۲ تیرماه، شاخص کل با نزول ۸۸ هزار و ۹۵۹ واحدی، مرز پنج میلیون واحد را از دست داد و در ارتفاع چهار میلیون و ۹۶۶ هزار و ۶۸۸ واحد قرار گرفت.
هرچند در روزهای سهشنبه و چهارشنبه از شدت افتها کاسته شد، ولی مسیر کلی بازار همچنان نزولی باقی ماند. شاخص کل در روز سهشنبه ۴۲ هزار و ۷۸ واحد و در روز چهارشنبه ۳۰ هزار و ۸۵۳ واحد دیگر نزول یافت تا هفته را در لایه چهار میلیون و ۸۹۳ هزار و ۸۳۲ واحد به پایان برساند.
ولی در خرید و فروش امروز نیز روند نزولی ادامه پیدا کرد و شاخص کل بار دیگر نزول یافت تا بورس طی چند روز معاملاتی بیش از ۳۰۰ هزار واحد از ارتفاع خود را از دست بدهد.
از نگاه تکنیکالی، از دست رفتن محدوده چهار میلیون و ۸۰۰ هزار واحدی اهمیت ویژهای دارد؛ چراکه این لایه یکی از پشتیبانیهای مهم بازار محسوب میشد و عبور نزولی از آن میتواند فشار روانی بیشتری به سهامداران وارد کند.
با این حال، ریشه افت اخیر بورس تنها در نمودارهای تکنیکالی خلاصه نمیشود. بازار سرمایه در هفتههای اخیر بیش از آنکه به متغیرهای بنیادی کمپانیها واکنش نشان دهد، تحت اثر فضای سیاسی و بالا رفتن نااطمینانیها حرکت کرده است.
خروج پول حقیقی، بالا رفتن احتیاط معاملهگران و نزول تقاضای خرید نشان میدهد بخش قابل توجهی از سرمایهگذاران در شرایط فعلی ترجیح میدهند تا روشنتر شدن چشمانداز سیاسی، دست به خریدهای سنگین نزنند.
در همین رابطه، بهنام صمدی، کارشناس بازار سرمایه، در گفتوگو با ایران ماین راجع به علت ریزش اخیر بورس بازگو کرد که اصلاح بازار پس از توسعه قابل توجه هفتههای گذشته تا حدی طبیعی بود، ولی آنچه باعث تشدید این روند شد، بالا رفتن ریسکهای سیاسی و تنشهای منطقهای است.
او با اشاره به شرایط پس از برگزاری مجامع کمپانیها گفت: بخشی از اصلاح نرخها پس از تقسیم سود کمپانیها امری طبیعی است، ولی فضای پرریسک سیاسی باعث شد این اصلاح با سرعت و شدت بیشتری اتفاق بیفتد.
صمدی توضیح داد: در دورههای گذشته، هنگام وقوع تنشهای نظامی، خرید و فروش بازار سرمایه متوقف میشد، ولی این بار سیاستگذار تصمیم گرفت بورس حتی در شرایط بحرانی نیز باز بماند. بنابراین حجم فروش به جای آنکه پشت درهای بسته بازار باقی بماند، مستقیماً در نرخ سهام منعکس شد.
این کارشناس بازار سرمایه با اشاره به خرید و فروش امروز گفت: حدود ۱۵ هزار میلیارد تومان معامله در بازار انجام شد، ولی همزمان نزدیک به چهار هزار و ۸۰۰ میلیارد تومان پول حقیقی از بورس خارج شد. این موضوع نشان میدهد دلواپسی اصلی سرمایهگذاران در شرایط فعلی نه ضعف بنیادی کمپانیها، بلکه ابهام راجع به آینده تغییرات سیاسی است.
به گفته او، بسیاری از سهام اکنون از نظر نرخگذاری در محدودههای جذابی قرار گرفتهاند، ولی ارزندگی به تنهایی نمیتواند موتور توسعه بازار را روشن کند. صمدی افزود: بسیاری از نمادها طی هفتههای اخیر بین ۱۵ تا ۲۰ درصد اصلاح نرخ داشتهاند و در گروههایی مانند پالایشیها، پتروشیمیها و بعضی صنایع بزرگ، نسبتهای نرخگذاری جذابتر شده است، ولی تا زمانی که ریسکهای سیاسی پابرجا باشد، واکنش بازار بیشتر به اخبار سیاسی خواهد بود تا گزارشهای مالی کمپانیها.
او راجع به دیدگاهی که دوران ترس را بهترین زمان خرید سهام میداند، گفت: این نگاه برای سرمایهگذاری بلندمدت قابل دفاع است، ولی شرایط فعلی با دورههای معمول اصلاح بازار تفاوت دارد، زیرا عامل اصلی نوسان، ریسک سیستماتیک و سیاسی است.
این کارشناس بازار سرمایه با اشاره به وضعیت اقتصاد بینالمللی و شرایط سیاسی منطقه بازگو کرد: به نظر نمیرسد فضای جنگی بتواند برای مدت طولانی ادامه پیدا کند و در نهایت باید مسیر تغییرات به سمت تعیین تکلیف مذاکرات یا ادامه تنشها مشخص شود.
صمدی همچنین راجع به وضعیت تکنیکالی شاخص کل گفت: پشتیبانی چهار میلیون و ۸۰۰ هزار واحدی از دست رفته و در صورت ادامه شرایط فعلی، پشتیبانی بعدی شاخص در محدوده چهار میلیون و ۵۵۰ هزار واحد قرار دارد.
او البته تأکید کرد هرچه بازار بیشتر افت کند، بخشی از ریسکهای موجود در نرخ سهام تخلیه خواهد شد و در صورت عرضه اخبار مثبت سیاسی، امکان بازگشت سریع تقاضا وجود دارد.
این کارشناس بازار سرمایه راجع به نقش دولت و نهاد بورس در شرایط فعلی نیز اضافه کرد: افت بازار سهام در زمان وقوع جنگ و بحرانهای سیاسی موضوعی جهانی است و تنها مختص بورس ایران نیست، ولی مهمترین اقدام سیاستگذار در این شرایط، حفظ نقدشوندگی بازار و جلوگیری از ایجاد صفهای فروش سنگین است.
به گفته صمدی، مسیر آینده بورس به شدت به تغییرات سیاسی وابسته است. اگر مذاکرات به نتیجه برسد و فضای ریسک نزول پیدا کند، بسیاری از گروههای بورسی میتوانند مورد توجه سرمایهگذاران قرار گیرند. در این میان، صنایع پالایشی، بانکی، پتروشیمی و کمپانیهای صادراتمحور از ظرفیت بیشتری برای توسعه برخوردار خواهند بود.
در مقابل، اگر تنشها ادامه پیدا کند، سرمایهگذاران باید با احتیاط بیشتری اقدام کنند، چراکه استراتژی سرمایهگذاری در شرایط توافق سیاسی با سناریوی ادامه بحران کاملاً متفاوت خواهد بود.
اکنون بورس تهران در نقطهای حساس قرار گرفته است؛ جایی که از یک سو بسیاری از سهام به محدودههای ارزندگی نزدیک شدهاند و از سوی دیگر، سایه ریسکهای سیاسی همچنان مانع از بازگشت قدرتمند خریداران شده است. آینده کوتاهمدت بازار بیش از هر چیز به اخبار سیاسی و میزان بازگشت اعتماد سرمایهگذاران گره خورده است.
